Loading...
Trenutno ste u:  Medical  >  izdanje br. 96  >  Aktuelni tekst

Bolni sindromi kičme

Objavio   /  

Dr Ilija Stolić, spec. neurolog
Dr Draško Vuković, spec. ortoped
PZU “Hipokrat”, Podgorica

Potrebno je prije svega razlikovati radikulopatije od ostalih bolnih sindroma koji se vezuju za kičmeni stub. Radikulopatija označava oštećenje korijena perifernog nerva i, bez obzira na uzrok, javlja se kao trnjenje ili bol koji se obično širi niz ekstremitet uz moguću slabost i ispad senzibiliteta, a u inervacionom području korijena. Bol je osnovna i sa vrlo rijetkim izuzetcima obavezna komponenta u radikulopatijama. Međutim, ukoliko je bol lokalizovan samo u vratu ili krstima, nema širenja niz ekstremitete, onda korijen kičmenog nerva vjerovatno nije zahvaćen…

diskus-hernijaBol u vratu i krstima sa ili bez širenja niz ekstremitete je izuzetno čest problem koji je skoro svaki  čovjek imao, barem tokom kraćeg vremena. Ovi bolni sindromi čine jedan od najčešćih zdravstvenih problema današnjice koji značajano umanjuju radnu sposobnost, a čest uzrok su bolovanja kod radno sposobnog stanovništva. Troškovi liječenja i gubitka radnih dana zbog tegoba koje se vezuju za kičmeni stub u SAD procjenjuju se na više od 100 milijardi dolara godišnje. Zbog toga postoji potreba da se široj javnosti približi ova  problematika, a u isto vrijeme da izabrani ljekari, fizijatri i drugi kojima se ovakvi pacijenti jave imaju uvid u dijagnostičke i terapijske metode koje stoje na raspolaganju specijalisti kojem bi takvog pacijenta uputili.

Pokušaćemo da u nekoliko nastavaka magazina Medical približimo svima dijagnostički i terapijski put pacijenta sa ovakvim  tegobama.

Bolne sindrome kičme karakteriše bol kao najvažniji simptom. Uz bol se javlja ukočenost, zaštitna pozicija obično u stranu i naprijed sa spazmima okolnih mišićnih struktura koja sprečava pokretanje, a ponekad i osjećaj trnjenja i širenje bola u ekstremitete sa gubitkom snage.

Spektar bolesti koji može izazvati ove tegobe je vrlo širok. Uglavnom se bol pripisuje degenerativnim promjenama u kičmenom stubu. Obzirom da su tegobe mahom blage i da se spontano povlače kroz nekoliko dana uz uobičajene analgetike, precizno utvrđivanje uzroka se najčešće i ne vrši, tj. pacijent se tokom tri mjeseca od početka tegoba u 90% slučajeva ne javlja ljekaru na ponovni pregled.

Glavni uzrok ranog javljanja degenerativnih promjena je životni stil koji nameće savremena civilizacija, tj. nedovoljna fizička aktivnost i dugo sjedenje, nepovoljan položaj tijela i ponavljajući pokreti tokom rada, psihički stres, kao gojaznost i pušenje. Češće se javljaju kod ženskog pola i u starosti. Na sve to se nadovezuje i često necivilizacijski odnos prema svom zdravlju uopšte, kao i prema zdravlju kičmenog stuba, iako se vrlo lako uče jednostavne vježbe koje popravljaju tonus paravertebralnih mišića, kao i strategija pokreta koji štede kičmeni stub i zglobove od prekomjernog opterećenja. Naravno, bol u kičmi povratno negativno djeluje na zdrave navike,  skoro tri četvrtine pacijenata koji su zatražili pomoć ljekara naveli su da su odustli od rekreativnih sportskih aktivnosti, čak skoro dvije trećine ne može više da obavlja neke od uobičajnih dnevnih aktivnosti.

Svakako, pored degenerativnih promjena kičmenog stuba treba kod izraženih i dugotrajnih ili atipičnih tegoba razmotriti i povrede, urođene deformitete, tumorske, infektivne ili zapaljenske (urološke, ginekološke prirode) i ostale rjeđe uzroke. Zato se kod ovih pacijenata neurološki i ortopedski nalazi obično dopune CT ili MRI pretragama, po potrebi i EMNG pregledom.

Postoji obilje termina koji opisuju bolna stanja vezana za kičmeni stub i vezani su za radiološki nalaz: spondiloza, unkartroza, spondilolistheza, spondiloliza, hernijacija diska, fizikalni nalaz: lordoza, kifoza, skolioza i klinički nalaz: neurogena (spinalna) klaudikacija, radikulopatija, fasetni sindrom, sindrom kaude ekvine, mijelopatija). Postoje takođe i klinički entiteti koji se povezuju sa bolom u vratu ili slabinama, a dijagnostički i terapijski zadaju velike probleme, kao što su piriformis i psoas sindrom, anularne protruzije diskusa, osteofitoza, Šmorlove hernije, disfunkcija sakroilijačnog zgloba, osteoporoza…

Ovakvo obilje simptoma i nalaza koji se prepliću kod bolnog sindroma kičme nije lako predastaviti zajedno, te ćemo se truditi da ih klasifikujemo na osnovu tegoba, uzroka i terapijskih mogućnosti.

Potrebno je prije svega razlikovati radikulopatije od ostalih bolnih sindroma koji se vezuju za kičmeni stub. Radikulopatija označava oštećenje korijena perifernog nerva i, bez obzira na uzrok, javlja se kao trnjenje ili bol koji se obično širi niz ekstremitet uz moguću slabost i ispad senzibiliteta, a u inervacionom području korijena. Bol je osnovna i sa vrlo rijetkim izuzetcima obavezna komponenta u radikulopatijama. Međutim, ukoliko je bol lokalizovan samo u vratu ili krstima, nema širenja niz ekstremitete, onda korijen kičmenog nerva vjerovatno nije zahvaćen.

O radikulopatijama će biti riječi narednom broju časopisa, a sada ćemo nešto više reći o ostalim bolnim sindromima.

Kao prvi i najčešći mora se pomenuti lumbago (krstobolja), koja se označava kao bol u donjem, slabinskom dijelu kičme, koji se širi bočno u miru ili pri pokretima. Kao paralela može se odmah navesti i cervikalgija, odnosno bol u vratnom dijelu kičme sa eventualnim širenjem ka ramenima i grudnom košu. Kod mlađe populacije kao glavni uzrok problema najčešće se navodi nepravilno i prekomjerno naprezanje koje prvazilazi snagu mišića, ligamenata i međupršljenskih  zglobova. Težak fizički rad ili višesatni nepravilni položaj, tj. opušteni ili prenapregnuti mišići, mogu pogoršavati tegobe mjesecima, a mogu i naglo izazvati oštar  bol uz ograničenje pokreta. Kako se starosna dob povećava, tako raste i udio degenerativnih promjena kičmenog stuba, prvenstveno promjene na međupršljenskim diskovima i fasetnim zglobovima.

 

Dr Ilija Stolić, spec. neurolog
Dr Draško Vuković, spec. ortoped
PZU “Hipokrat”, Podgorica

    Štampaj       Email
  • Published: 78 days ago on April 6, 2017
  • Objavio:
  • Last Modified: April 6, 2017 @ 12:08 am
  • Filed Under: izdanje br. 96
  • Call for participation in the IV Medical Conference with international participation
     
     
    Esteemed Sirs and Madams ,

    We would like to inform you that in mid-May 2017, (15 – 17 May) at the Hotel Mediteran in Becici MedicalCG editorial board, under the sponsorship and participation of the Ministry of Health of Montenegro, organizes professional, but traditional IV Annual Conference on News in Medicine, Pharmacy and Health.
    The Conference participants:
    - The Ministry of Health of Montenegro,
    - Health Insurance Fund of Montenegro,
    - Agency for Medicines and Medical Devices of Montenegro,
    - Clinical Center of Montenegro,
    - Pharmaceutical Chamber of Montenegro and
    - Pharmaceutical companies and wholesalers.

    Conference topics will include, through two round tables, projection activities of the Ministry of Health and key health institutions for the current and future period, and through six sessions the current issues in the field of medicine and pharmacy will be presented at the proposals of the participants of the conference.
    At the round tables the experiences from the region in the field of health insurance and legislation in the field of medicines will be presented.

    The Scientific Committee of the event, chaired by Dr sci med. Majda Šahman Zaimović, will draw up a program of the conference by the end of April, and for the Collection of Works, the abstracts of lectures which arrive due 10 May will be published.

    The meeting is accredited by the Medical and Pharmaceutical Chamber of Montenegro.
    Stalls for presentation of pharmaceutical companies and wholesalers will be placed inside the Hotel Mediteran.
    Because of the discussion topics of the conference, the competence of lecturers, the optimum capacity of the Hotel Mediteran, as well as our organizational experience, we expect the conference to provide a significant contribution in the area of the current problems of the matter.
     
    With expectations of your participation in the meeting organized
     
    Respectfully yours,
     
    Executive Director ,
    Slavica Pantelic
     
     
    For more information contact us at:
    Phone/fax: 020 238 841
    Mobile phone: 067 395 032
    Email: redakcija@t-com.me

  •             NOVI BROJ PDF

    center

  • center

  •       Pretraga po temama

  •        POZNATI I ZDRAVLJE

    center

  • center
     

    center
     

    center
     

    center
     

132 people follow medicalcg