Loading...
Trenutno ste u:  Medical  >  Izdanje Br. 27  >  Aktuelni tekst

Sunčeva svjetlost i zdravlje

Objavio   /  

Piše: dr Olivera Simić-Kovačević, Spec. dermatovenerolog
Čovjek je od pamtivijeka svjestan da je prisustvo svjet­losti i Sunca značajno za opstanak života na Zemlji. Svjetlost je metafora istine, dobra i zla, znanja i neznanja. U prvom poglavlju Biblije opisano je stvaranje Svjetlosti! U istočnim religijama festival svjetlosti, Divali, proslava je pobjede Svjet­losti nad tamom…

Dok se tokom proteklih vjekova sunčevo zračenje smatralo ljekovitim, posljednjih decenija dolazi se do naučnih saznanja o njegovom veoma štetnom djelovanju na čovjekov organizam, prven­stveno na kožu kao najveći i zaštitni organ u ljudskom organizmu. Zato je interesantno, u kraćem serijalu članaka, napraviti osvrt na djelovanje svjetlosti i sunčevog zračenja na ljudsko zdravlje, njegove pozitivne efekte i štetne posljedice, kao i načine zaštite

Čovjek je od pamtivijeka svjestan da je prisustvo svjet­losti i Sunca značajno za opstanak života na Zemlji. Svjetlost je metafora istine, dobra i zla, znanja i neznanja. U prvom poglavlju Biblije opisano je stvaranje Svjetlosti! U istočnim religijama festival svjetlosti, Divali, proslava je pobjede Svjet­losti nad tamom…

Podsjetimo, postojanje skoro ukupnog života na Zemlji uslovljeno je svjetlošću sunca. Mnogi autotrofi, kao biljke, upotrebljavaju energiju svjetlosnog zračenja kombinovanu sa CO2 i vodom te proizvode jednostavne šećere – proces poznat kao fotosinteza. Ti su šećeri kasnije postali osnov drugih sintetskih procesa neophodnih za rast organizama. Heterotrofi, kao životinje, koriste sunčevu svjetlost indirektno, konzumirajući proizvode autotrofa, ili direktno – koristeći druge heterotrofe. Šećeri i ostale molekularne komponente proizvedene od strane autotrofa razlažu se predstavljajući akumuliranu svjetlosnu energiju i predstavljaju izvor energije za opstanak heterotrofa. Ovaj proces je poznat kao ćelijsko disanje.

Pripadnici mnogih drevnih kultura upotrebljavali su različite oblike helioterapije – Antička Grčka, Stari Rim, Stari Egipat, ali i Inke, Asiri i rani germanski naseljenici smatrali su Sunce božanstvom. Indijanska medicinska literatura iz 1500. god. p. n. e. opisuje tretmane koji kombinuju biljke sa prirod­nom sunčevom svjetlošću za tretiranje apigmentovanih po­dručja kože. Budistička literatura iz 200. g. n. e. i kineski doku­menti iz 10-og vijeka preporučuju slično. Dakle, terapija svjetlošću ili fototerapija, klasično smatrana kao helioterapija, označava izlaganje dnevnoj svjetlosti ili speciičnim talasnim dužinama svjetlosti koje danas upotrebljavaju laseri, diode koje emituju svjetlost (LED), fluorescentne lampe, dihroične lampe, cjelospektarne lampe i sl. u svrhu terapeutskog djelovanja. Svjetlost se preporučuje u tačno prepisanom vremenskom periodu ili, ponekad, u speciičnom periodu.

Farski ljekar Nils Finsen smatra se ocem moderne fototerapije. On je otkrio prvi izvor vještačke svjetlosti za terapiju lupusa vulgarisa i 1903. godine dobio Nobelovu nagradu iz fiziologije / medicine. Od tada se velika grupa tretmana razvija uz upotrebu kontrolisane svjetlosti, što sva­kako obuhvata i aplikaciju svjetlosti u blizini infracrvenog područja i ultravioletne svjetlosti.

Kroz istoriju se dugo razvijala misao o prirodi i struk­turi svjetlosti! U drevnoj Indiji, tokom 6-5 vijeka p. n. e. svjet­lost se smatra jednim od pet osnovnih elemenata, a jedna od budističkih škola propagira atomsku prirodu svjetlosti. Euklid 300 god. p. n. e. piše da svjetlost putuje poput pravih linija, i opisuje zakone refleksije. Prve fizičke teorije o prirodi svjetlosti postavljaju Rene Dekart, Bejkon, Grosetest i Kepler, a prve korpuskularne teorije – Pjer Gasendi i Isak Njutn. Teorija svjetlosti kao elektromagnetnih talasa prvi put se pominje 1660. god., od strane Roberta Huka, a kasnije i Majkla Faradeja, Džejmsa KlerkaMaksvela i Hajnriha Herca. Konačnom razjašnjavanju izičke prirode svjetlosti umnogome doprinosi teorija relativiteta Alberta Ajnštajna, 1905. god. i kvantna teorija Maksa Planka, 1900. god. Moderna teorija objašnjava prirodu svjetlosti kao dualitet, označavajući svjetlost i kao čestice fotone i kao elektromagnetne talase.

Sunčeva svjetlost u širem smislu označava elektro-magnetno zračenje širokog spektra frekvencija čiji izvor je Sunce. Solarna radijacija, očigledna na Zemlji kao dnevna svjetlost, dio je ovog elektromagnetnog zračenja koji se filtrira kroz Zemljinu atmosferu i vidljiv je kada je sunce iznad horizonta! Kada direktna solarna radijacija nije blokirana oblacima, na Zemlji se može osjetiti kao sunčev sjaj – toplina koja je kombinacija intenzivne svjetlosti i toplotnog zračenja. Kada je ova radijacija blokirana oblacima ili se reflektuje o druge objekte, može se osjetiti kao difuzna svjetlost. Svjetska metorološka organizacija (WorldMeteorologocal Organization – WMO) preporučuje termin „trajanje sunčeve svjetlosti”, označavajući kumulativno vrijeme za koje neko područje prima direktnu i radijaciju sa Sunca od najmanje 120 W/m2. Direktna sunčeva svjetlost ima svjetlosnu efikasnost od oko 93 lumena/W zračećeg fuksa koji uključuje ifracrvenu, vidljivu i ultravioletnu svjetlost. Intenzivno sunčevo zračenje obezbjeđuje osvjetljenje od oko 100 000 luksa ili lumena na m2 Zemljine površine. Sunčevoj svjetlosti treba oko 8,3 minuta da dostigne Zemljinu površinu krećući se brzinom od oko 300 000 m/s u vakuumu (tačnije 299 792, 458 m/s). Svjetlost, koja se emituje i apsorbuje u sitnim skupovima, „paketićima” zvanim fotoni, ispoljava prednosti i talasa i čestica u svojoj dualnosti. Spektar sunčeve solarne radijacije je spektar crnog tijela na temperaturi od oko 5800 K (stepeni kelvina). Sunce emituje radijaciju preko najvećeg dijela elektromagnetnog spektra. Iako produkuje gama-zrake kao rezultat procesa nuklearne fuzije, ova super visoka energija fotona pretvara se u fotone niže energije prije nego dopre do površine Zemlje i emituje se u svemir, tako da ovi gama-zraci nijesu vrijedni spomena. Sunce emituje X zrake, ultravioletne zrake, vidljivu svjetlost, infracrvene i radio talase. Kada ultravioletna radi­jacija nije apsorbovana u atmosferi ili drugim zaštitnim omo­tačima, može oštetiti kožu!

Strana: 1 2

    Štampaj       Email
  •             NOVI BROJ PDF

    center

  • VII Medical Fair Podgorica 27–29. september 2018, Hotel Hilton CG

     

     

    MedicalCG magazine organizes VII Medical Fair in Podgorica, at the Hilton Hotel, from September 27th to 29st this year.

     

    We are pleased to have an active participation of the Ministry of Health, sponsors of the Fair, which, with the participation of the most important health institutions, traditional collaborators of the MedicalCG project (Institute for Public Health, Health Insurance Fund, Agency for Medicinal and Medical Funds, KCCG), general hospitals and health centers, as well as pharmaceutical companies and wholesalers, without whose support and cooperation the entire Medical project would not exist – gives us the real basis that the overall quality of the event will satisfy the expectations of both the expert and the general public.
     
    Certification of participation in the event is performed by the Medicine and Pharmaceutical Chamber of Montenegro.
     
    At the previously held five fairs, an average of 70 professional lectures were organized, with about 50 stand presenting presentations from the health and pharmaceutical milieu of Montenegro, the surrounding countries and several foreign participants.

     
    At the fair, professional lectures are organized in two purpose-equipped auditoriums, while stand presentations of health institutions, public and private health institutes, pharmaceutical companies and wholesalers, take place in the Crystal Hall.
     
    The deadline for applying for the lecture is September 20th, 2018. Applications received after the deadline can not enter the official Fair Program because the program is published on September 21st in the MedicalCG magazine, as well as a special publication that is delivered to many addresses. For late lecture applications, we will print out the appendix to the Fair Program, and distribute it just before and during the event.
     
    The lecture application is in addition to this notice.
     
    We expect your participation in the 7th Medical Fair

     

    Respectfully,

    Manager of the Fair
    Slavica Pantelić
    Magazin Medical CG
    Medical d.o.o.
    Info :
    Tel/fax: 020 238 841
    Mob.tel.: 067 803 697
    redakcija@medicalcg.me

  • center

  • center

  •       Pretraga po temama

  •        POZNATI I ZDRAVLJE

    center

  • center
     

    center
     

    center
     

    center
     

133 people follow medicalcg